Kostaki'nin Balo Salonu: Trabzon'da Kiliseden Camiye 5 Durak
Trabzon'un tarihî merkezinde beş durak yaklaşık 2,2 km'de: bir valinin camisi, bir bankerin konağından dönüşen müze, dokuzuncu yüzyıla uzanan bir kilise ve Bizans'tan Osmanlı'ya dönen iki büyük yapı. Yapıların açık olup olmadığını gitmeden önce kontrol et.
-
İskenderpaşa Camii (Trabzon)
Trabzon valisi İskender Paşa'nın yaptırdığı cami kitabeye göre 1529 tarihli (bir kayıt 1533 veriyor). İskender Paşa 1533'te öldü ve haziresinde yatıyor. Cami çevresindeki medrese ve hamamı yaptıran ise Sefer Paşa olarak anılıyor.
Seyyahın fısıltısı: Haziredeki mezarı ve çevresindeki taş yapıları birlikte gör.
-
Trabzon Müzesi
Banker Kostaki Teofilaktos için 1898-1913 arasında konut olarak yaptırılan yapı, malzemesinin çoğunun İtalya'dan getirildiği, Barok ve Rokoko etkili bir Avrupa konağı; mimarı anılmıyor. Zemin katında demir konstrüksiyonlu cam örtülü bir balo salonu ve her katta yoğun kalem işi var. 1917'deki iflastan sonra el değiştirdi; Valilik 1927-32 arasında kamulaştırdı, 1988'de Kültür Bakanlığı'na devredildi. Restorasyonun ardından 22 Nisan 2001'de müze oldu: alt katta arkeoloji, üst katta etnografya.
Seyyahın fısıltısı: Balo salonunun cam örtüsüne ve kalem işli tavanlara bak.
-
Küçük Ayvasıl Kilisesi
Azize Anna Kilisesi olarak da bilinen yapının ilk inşası kesin değil: bir anlatım 7. yüzyıl inşa ve 9. yüzyıl onarım diyor, giriş kapısındaki Yunanca kitabe İmparator I. Basileios'un 9. yüzyıl onarımını belirtiyor. Üç nefli, üç apsisli bir bazilika; kapıda devşirme taşlar ve figürlü kabartmalar var. Osmanlı'da camiye çevrilmeyen nadir kiliselerden. Bugünkü durumu değişken anlatılıyor: biri Bakanlıkça restore edildiğini, biri ziyarete kapalı olduğunu söylüyor; çıkmadan önce öğrenmek iyi olur.
Seyyahın fısıltısı: Kapıdaki devşirme taşları ve kabartmaları ara; erişim durumunu gitmeden önce öğren.
-
Fatih Camii
Fatih Camii'nin merkezî kubbesi 12 kenarlı ve pandantifli, yan neflerinde galeriler var; doğu kapısı 1837'de Hazinedarzade Osman Paşa tarafından, batı kapısı 1878 kitabesiyle yenilenmiş. Kuzey kapısındaki 'feth 867' ibaresi sonradan yazılmış ve yanlış. Bizans döneminin ana kilisesi olan yapı 1461'de camiye çevrilmişti.
Seyyahın fısıltısı: Kapı kitabelerini sırayla oku; iki farklı yüzyıl aynı duvarda.
-
Yeni Cuma Camii
Şehrin koruyucu azizi Evgenios'a adanmış Hagios Eugenios manastırı en geç 9. yüzyıl başında vardı; yapıdaki kitabe 1291 tarihli, mevcut bina 14. yüzyıla ait. 1461'den sonra II. Mehmed camiye çevirip 'Yeni Cuma' dedi; dönüşüm tarihi için farklı yıllar anılıyor. Haç planlı, üç nefli ve üç apsisli yapının dış duvarlarında kabartma haç ve bitkisel süsleme, orta apsiste kartal ve güvercin kabartması var.
Seyyahın fısıltısı: Dış duvarda kabartmaları ara; kartal ve güvercini orta apsiste bul.
Bu rotayı cebinde yürümek ister misin?
Wayker Android'de Google Play'de. Bu rotayı telefonuna indirip yürüyebilirsin.